Hizbullah, Lübnan’daki savaşçılarına insansız hava aracı, keşif ve elektronik propaganda eğitimi verdi. Strateji değişikliğine giden İran hâkimiyet sahibi olduğu büyük gruplar yerine kendine sadakatle bağlı küçük elit oluşumlar yaratmaya yöneldi. Bunun için Irak’ta kendilerine müttefik olan gruplardan yüzlerce savaşı seçmiş durumda.
Reuters’ın haberine göre bu gizli gruplar geçen yıl İran Devrim Muhafızları’na bağlı Kudüs Gücü subayları tarafından eğitim aldılar.
Irak güvenlik yetkilileri, batılı diplomatik ve askeri kaynaklardan alınan bilgiler söz konusu gizli grupların ABD ve müttefiklerini hedef alan ve gittikçe karmaşıklaşan bir dizi saldırıdan sorumlu olduğunu ortaya koyuyor. İran’ın bu stratejisi, Kudüs Gücü Komutanı Kasım Süleymani’nin geçen yıl ABD hava saldırısıyla öldürülmesine verdikleri tepkiyi yansıtıyor. Süleymani’nin ölümünden sonra Kudüs Gücü komutanlığına getirilen İsmail Kani, Irak’taki iç dinamikleri kavrayamamış ve Süleymani’nin askerleri üzerinde aynı etkiye sahip olamamıştı.
Irak’taki İran yanlısı gruplar, 2019 yılının sonlarında İran’ı protesto eden ve tüm ülkeyi saran gösteriler karşısında halkın olumsuz tepkisinden kaçınmak için gizlenmek zorunda kalmıştı. Süleymani’nin ölümünden sonra dağılmaya başlayan bu grupları yönetmenin zor olduğunun farkına varan İran, güvenilir küçük gruplara geçme ve bunun getireceği taktiksel avantajları kullanma politikasını benimsedi. Bu grupların yabancı unsurların sınırı aşmalarının önüne geçmekte daha etkili bir savunma göstereceklerini, silahlı insansız hava araçlarını hedef almakta İran’ın geliştirdiği son sistemleri daha etkili kullanabileceklerini düşünülüyor.
Iraklı bir güvelik yetkilisi konuya dair yaptığı açıklamada “Yeni gruplar doğrudan İran Devrim Muhafızların’a bağlılar. Emirlerini Irak’tan değil doğrudan Devrim Muhafızları’ndan alıyorlar” dedi. Bu sözleri destekleyen ikinci bir Iraklı güvenlik yetkilisi de “İran, saldırılar gerçekleştirmek ve katı bir gizlilik sağlamak için dikkatle seçilmiş askerlerden yeni gruplar oluşturdu. Bunların kim olduklarını bilmiyoruz” ifadelerini kullandı.
İki Iraklı güvenlik yetkilisi de bu grupların İran Devrim Muhafızları ve Lübnan Hizbullah’ı tarafından insansız hava aracı kullanma, füze fırlatma, bomba yerleştirme ve saldırı düzenleme konusunda eğitildiklerini ve 2020 yılında en az 250 kişinin bu gruplara katılmak için Lübnan’a gittiğini aktardı.
İki Iraklı güvenlik yetkilisi ve Batılı kaynaklar bu ay Irak’ın Ayn el-Esed Askeri Üssü’nde faaliyet gösteren ABD liderliğindeki güçlere düzenlenen, nisan ayında Erbil Uluslararası Havaalanı’na yapılan ve Suudi Arabistan’ı hedef alan saldırıların arkasında bu yeni grupların olduğuna dikkat çekti. Söz konusu savaşçıların ocak ayında silahlı insansız hava araçlarıyla teçhizatlandığı, her ne kadar bunlarla henüz can kaybına yol açan bir saldırı düzenlememiş olsalar da Batılı askeri yetkililerin durumun ciddiyeti karşısında alarma geçtiklerini ifade edildi. İranlı yetkililer, Irak hükümeti temsilcileri ve ABD ordusu ise henüz konuyla ilgili bir yorum yapmadılar.
Söz konusu geniş grupların liderleri, Süleymani’nin öldürülmesinden ve İranlı grupları protesto eden göstericilerle irtibata geçen bazı savaşçılar olduğunun öğrenilmesinden sonra Tahran’daki yetkililerin kendilerine güvenlerinin azaldığını ve sağladıkları destekleri kısıtladıklarını aktardılar. Liderlerden biri şu açıklamada bulundu:
“İran’ın geniş gruplardan birinden sızan bir bilginin Süleymani’nin öldürmesine yardımcı olduğunu öğrendiler ve grup içindeki dağılmayı fark ettiler.”
Diğer bir lider de “İran ile aramızdaki görüşmeler ve temaslar geriledi. Artık düzenli toplantılar yapmıyoruz. Bizi İran’a davet etmeyi bıraktılar” ifadesini kullandı.
Iraklı güvenlik yetkililerine göre İran, Süleymani’nin öldürülmesinden aylar sonra güvenilir savaşçıları geniş gruplardan ayırmaya başladı. İran, geniş gruplardan daha kolay kontrol edilebilen küçük ve güvenilir gruplara geçme stratejisini 2005-2007 yılları arasında, ABD’nin Irak işgalinin doruk noktasında olduğu dönemde, gelişmiş bombalar yerleştirerek ABD savunmasını delmek için uygulamıştı.
Bu küçük ve gizli gruplar geçtiğimiz yıl roket ve yol kenarlarına yerleştirilen bombalarla yapılan birçok saldırının sorumluluğunu üstlendiler. Batılı yetkililer ve akademik araştırmacıların bu yeni grupları Kataib Hizbullah veya bilinen başka bir grubun parçası olarak kabul etmesine rağmen Irak kaynakları fiilen ayrı olduklarını ve bağımsız olarak hareket ettiklerini aktardı.
Iraklı bir hükümet yetkilisi konuya dair “Kaani yönetimi altında, sadece Kudüs Gücü’ne sadık kalacak, birkaç yüz kişilik birçok yeni nesil grup oluşturmaya çalışıyorlar” açıklamasında bulundu.
